Wat te doen met ROOD

Dit opiniestuk is geschreven door ROOD-lid Meint Terpstra. ROOD-leden kunnen opiniestukken en andere publicaties sturen naar info@roodjongindesp.nl.

Afgelopen donderdag was de ledenbijeenkomst over de toekomst van ROOD van SP Nijmegen, om mijn eigen gedachten beter op rij te krijgen en na te denken over hoe we het best verder kunnen heb ik dit stuk geschreven.

Kritiek op het ROOD van nu, vanuit de afdeling

Ik merkte in de redenen die naar voren kwamen over waarom ROOD en de SP moeilijk verder samen konden vooral dat er twee redenen naar voren kwamen en deze groepen ook deels los van elkaar stonden. Deze redenen om ROOD los te laten hadden vooral te maken met het lidmaatschap van enkele door de SP geroyeerde ROOD leden van het Communistisch Platform wat door het partijbestuur en later ook de partijraad als politieke partij is aangeduid. Een deel van de aanwezigen gaf aan te vinden dat zei de standpunten van het communistisch platform dusdanig radicaal vonden dat ze geen plaats zagen voor het uiten van deze standpunten in de partij. Terugkijkend naar de eerste nieuwsuur uitzending over de royementen van deze leden had onze partijsecretaris, Arnout Hoekstra, het dan ook over dat op de website van CP een punt staat over een bewapende bevolking, deze radicalere houding van een aantal SP leden is dus waarschijnlijk één van de redenen geweest voor de royementen, waarna het besluit van ROOD om niet mee te gaan met de royementen.

Anderzijds was er ook een grote groep mensen die vond dat het uiten van marxistische punten, waaronder ook een deel van de punten van CP, wel aansluit op heel de mens en thuishoren in de partij. Deze groep vond vooral dat het uitspreken van ROOD voor factievorming binnen de SP een slechte ontwikkeling is die voor verdeeldheid in de partij zorgt en gaven aan geen duidelijke toegevoegde waarde hierin te zien. Zij gaven aan als kern van het probleem te zien dat het Communistisch Platform eigen standpunten heeft die niet die van de partij zijn en dat dit Platform als strategie heeft deze standpunten binnen de SP aan te kaarten en populairder te maken. In plaats van de verdeeldheid die factievorming met zich meebrengt leken zij graag te willen dat over de standpunten praten goed is maar dat dit al goed genoeg kan in de huidige democratische structuren van de SP en niet georganiseerd met groepen die leden en een apart programma hebben. Er werd ook aangegeven dat sommigen zich erg verrast voelden toen ze vernomen dat leden van het toenmalig bestuur van SP Nijmegen, waaronder ROOD voorzitter Olaf Kemerink, lid zouden zijn van het Communistisch Platform.

Naast deze redenen om ROOD en de SP te laten scheiden kwam ook het idee aan bod dat ROOD (en dus ook ROOD Nijmegen) de afgelopen tijd weinig acties voerde, deze leden zeiden dat ze weinig van onze acties hoorden, het gevoel hadden dat ROOD weinig deed en vooral een studentikoze discussiegroep zou zijn geworden, ook de opmerking van het onderzoeksrapport dat het ROOD niet goed genoeg lukte ook lager opgeleide jongeren te betrekken werd gedeeld.

Kritieken op het betrekken van jongeren in de SP en de werkwijze van de SP

Tijdens het gesprek gaven wij met ROOD Nijmegen aan erg graag bij de SP te willen blijven en ook liever niet wilden dat de conclusie van de commissie over het scheiden van ROOD en de SP overgenomen zou worden. ROOD Nijmegen ervaarde de afgelopen tijd vaak moeite met de communicatie tussen de ROOD groep en de SP groep waardoor ook onze groep mogelijk vaker hun eigen ding deed. Wat ik soms lastig vond zal ik nog wat verder uitleggen dan ik op de ledenvergadering heb gedaan. Over de situatie tussen ROOD en de SP in Nijmegen werd ik tijdens het conflict een aantal keer uitgenodigd voor gesprekken die (in ieder geval deels) aan ROOD gerelateerd waren; voor de ALV over het concept verkiezingsprogramma en de (later uitgestelde) ALV over de schorsing van Olaf Kemerink door de afdeling in november, toen ikzelf ook nog maar een aantal maanden lid was, in december over hoe we toen graag samen wilden werken en dus afgelopen donderdag bij de ledenvergadering. De latere twee heb ik als zeer prettig ervaren, ik had hier goed het idee dat we vrij stonden onze ideeën te delen en dat er naar ons geluisterd werd hoewel het wel lastig was concrete conclusies te trekken over dingen die ROOD of de afdelingsleiding zouden gaan doen. De eerste ALV over het concept verkiezingsprogramma was minder positief en werden er ook behoorlijk veel mensen boos. Voorafgaand aan deze ALV waren er 5 leden geroyeerd en was toen nog ROOD-voorzitterskandidaat Olaf, geschorst. De ALV over deze schorsing zou plaatsvinden op 26 november, 5 dagen nadat de partijraad al een oordeel zou hebben gemaakt over de royementen.

Bij ROOD wilden we graag dat onze inbreng meegenomen zou worden en hadden we hierover ook bij de ALV van een week eerder die voornamelijk over het concept verkiezingsprogramma zou gaan moties ingediend die deels hiermee te maken hadden, waar elk ROOD lid zijn naam bij kon zetten als ze aangaven deze motie te steunen. Een aantal van deze moties waren voorgesteld door het Marxistisch Forum, een groep waarvan toen onduidelijk was of het als politieke partij was gezien maar nu van duidelijk is dat het op dit moment niet zo gezien wordt. Deze moties werden achteraan in de lijst van voorstellen gezet met een duidelijk onderscheid waar bij stond dat deze voorstellen afkomstig waren van sites van Marxistisch Forum en Communistisch Platform. Omdat deze voorstellen achteraan stonden en de ALV waarschijnlijk uit zou lopen gezien de erg korte tijd die was gepland hadden een aantal ROOD leden het gevoel dat als het te lang zou duren deze punten niet behandeld zouden worden, hierom was er een ordevoorstel ingediend om het eerst hier over te hebben die een meerderheid kreeg. Bij nader inzien was dit denk ik niet handig omdat sommige leden zeiden het gevoel te hebben dat de ALV was gekaapt en ging na deze ALV ook de geplande ALV over de schorsing van Olaf niet door, hoewel werd gezegd dat hij werd uitgesteld, er werd vanwege de tijd eerst nog gestemd over of de indieners de stukken individueel mochten toelichten maar hier is tegen gestemd, uiteindelijk zijn alle moties die door meerdere ROOD Nijmegen leden waren ondertekend eruit gestemd.

Afgelopen donderdag hebben we met de afdeling na een lange tijd toch weer een ledenvergadering gehad over ROOD en de SP. Nadat we zeiden dat we de communicatie tussen de SP en ROOD een tijd lang lastig vonden, het gevoel hadden dat veel besluiten van bovenaf kwamen en je het dan maar moest doen werd eerst kort gezegd dat dit niet zo zou zijn. De oprichter van ROOD Nijmegen gaf ook aan dat toen ze nog bij ROOD zat ook een top down cultuur ervaren heeft. Wel was zij het alsnog eens dat vanwege de geroyeerde bestuursleden van ROOD een splitsing alsnog nodig was. Ditzelfde sentiment werd volgens een artikel in het AD over de scheiding geuit door SP-Kamerlid en oud ROOD voorzitter Renske Leijten, zij zei dat ROOD ook toen veel strijd had met het partijbestuur.

Wat we hiervan kunnen leren

Over de royementen uit de SP en het niet direct overnemen door ROOD wil ik graag het volgende toevoegen; in het onderzoeksverslag van de commissie Kooiman staat dat ROOD juridisch advies heeft ingewonnen over het royeren van de ROOD leden nadat ze geen lid meer waren van de SP. De conclusie was dat na het royement uit de SP ook het ROOD lidmaatschap moest eindigen op basis van de statuten van de SP. Dit moest moest voor de jaarwisseling gebeuren en tot die tijd mochten ze nog wel bij ledenvergaderingen aanwezig zijn in het onderzoeksverslag staat overigens dat dit niet volgens de statuten gebeurd is waarna ook staat dat het juridisch advies vroeg uit te zoeken of het volgens de statuten mocht. 1 januari werd het lidmaatschap van deze leden, waaronder op de ALV verkozen bestuursleden, beëindigd. Wel deden deze gekozen bestuursleden als bestuursadviseur nog mee aan overleggen van het bestuur. Omdat ROOD-leden vonden dat deze leden onrechtmatig geroyeerd waren en een goed bestuur nodig vonden voor het verder gaan met ROOD, is op de ALV in februari besloten dat geroyeerde SP leden van ROOD op een ALV dispensatie kunnen krijgen voor de eis om lid te zijn van de SP.

Over het nut van factievorming konden de ROOD leden die voor zijn, op de avond zelf door tijdgebrek uiteindelijk niet meer reageren. Ik ben het hierover eigenlijk deels ook wel eens in dat ik denk dat als discussies goed verlopen en er voldoende ruimte is om je ideeën in te brengen dit niet nodig is en misschien zorgt voor meer verdeeldheid dan het waard is. Hier wil ik me ook deels aansluiten op deze brief van Jurriaan Ferdi aan het communistisch platform, vooral in dat ik denk dat als het zou lijken dat de discussie beter verloopt en als het de royementen en het scheiden van ROOD tegen had gehouden, het misschien beter zou zijn geweest, gezien de partijraad al geoordeeld heeft en dit laatste punt niet meer kan ben ik van mening dat het Communistisch Platform beter los van de SP en misschien soms in samenwerking met de SP te blijven voortbestaan. Ik denk echter dat dit op dit moment nog niet goed genoeg gaat, wel zie ik de afgelopen tijd een verbetering in dat de afgelopen maand en komende tijd heel veel gesprekken gepland staan binnen Nijmegen en ook het beginselprogramma opnieuw aan bod komt, als hieruit blijkt dat de discussies beter verlopen en iedereen het gevoel heeft dat ze betrokken worden en naar hun geluisterd wordt zijn we al een heel eind. Toch lost dit niet echt op dat organiseren heel erg helpt om mensen te overtuigen van een standpunt. Dat discussie en uit meningsverschillen een standpunt veranderen momenteel in de partij erg moeilijk is, blijkt ook uit het feit dat het vorige SP congres de meer dan 600 wijzigingsvoorstellen en 35 moties allemaal volgens het advies van het partijbestuur zijn overgenomen of afgewezen. Dit doet mij denken dat het, in ieder geval bij het vorige congres, vrijwel niet mogelijk was iets te veranderen aan het al opgezette verkiezingsprogramma of de manier van werken van de partij als je mening over hoe dit gedaan moet worden afwijkt van wat het partijbestuur graag wilt. Op het congres bleek dan ook altijd een knop te zijn om het advies van het bestuur over te nemen, het lijkt mij beter dat voor de stemmingen in ieder geval de aanbeveling alleen overgenomen wordt door ernaar te kijken in de reacties van het partijbestuur en dus ook gelezen wordt, ik kan me voorstellen dat niet iedere afgevaardigde dit de hele tijd voor alles kan doen maar in dat geval lijkt het me beter blanco te stemmen.

Een volgende reden die genoemd was voor het splitsen van ROOD en de SP, het gebrek aan acties van ROOD ben ik het niet eens. Zelf ben ik bij veel leuke acties aanwezig geweest van ROOD, de SP maar ook andere linkse organisaties zoals de FNV. Een paar voorbeelden van acties waar we nu mee bezig zijn die opgezet zijn door ROOD zijn Niet In Mijn Naam en Compenseer Collegegeld Nu en hoewel de Pak De Echte Fraudeurs actie afgerond is, is dit ook een goed voorbeeld van een leuke recente actie. Maar je hoeft ook maar even rond te kijken op de ROOD pagina van één van de afdelingen of op de social media kanalen en je vindt bijna elke week wel een groep die een actie heeft gevoerd of een demonstratie organiseerde of bij aansloot. Het is wel zo dat er ook veel opiniestukken geplaatst worden en misschien dat het in sommige groepen beter gaat dan anderen maar over het algemeen is ROOD nog steeds een actieve en strijdbare groep jongeren. Ik denk dat waar het mis is gegaan voor het grootste deel, de samenwerking voor acties tussen de afdeling en de rood groep geweest is, dat ROOD het gevoel had onvoldoende eigen inbreng te hebben en weinig op de hoogte brengen van ROOD acties richting SP leden.
Het beeld dat ROOD vooral studenten aantrekt herken ik meer en vindt ik ook erg jammer, hoewel er ook zeker veel strijdbare lager opgeleide en werkende leden zijn is het moeilijk deze groepen te betrekken, ik wil dan ook het ROOD bestuur en afdelingen oproepen na te denken over acties en andere manieren dat we een diversere groep kunnen worden zodat we ook mensen die nu nog minder bij ROOD actief zijn aan kunnen spreken en beter politiek vertegenwoordigen.

De communicatie is denk ik al aan het verbeteren de afgelopen tijd, ik denk dat het afgelopen gesprek erg goed was en hoop dat we nu het resultaat definitief is de komende tijd meer kunnen focussen op hoe en waar we, in ieder geval in Nijmegen en andere afdelingen waar ROOD en de SP dat willen nog samen kunnen werken, gezien de meeste ROOD leden ook nog altijd actieve SP leden zullen blijven. Verder zou ik ook graag een actieve samenwerking tussen Jong In De SP en ROOD zien. Samenwerken bij acties en campagnes zal helpen jongeren te betrekken bij de strijd voor het socialisme.

Ik denk dat conflicten in het vervolg in de SP vermijden kunnen worden door in het vervolg minder snel en met meer overleg beslissingen te maken, met name over royementen. Als gevolg van het royement van bijvoorbeeld Olaf, vlak voor de voorzittersverkiezing leek het allereerst al heel erg alsof het partijbestuur van tevoren een keuze had gemaakt over wie mee zou mogen doen en stond een groot deel van ROOD vrijwel direct pal tegenover de beslissingen van het bestuur, ook binnen ROOD heeft het tot veel schuuring gezorgd en besloten mensen zich bijvoorbeeld terug te trekken uit de verkiezing en uit ROOD te stappen. Maak werk van het actief betrekken van jongeren in de partij en zorg ook dat zij daadwerkelijk het gevoel hebben dat er naar hun geluisterd wordt.

Verdere punten

Ik wou nog even een aantal dingen die mij opvielen bespreken, zoals eerder gezegd sprak Renske Leijten op de partijraad ook over toenmalige meningsverschillen tussen ROOD en het partijbestuur, maar ze zegt daarna: “We deden het wel met elkaar. We verrasten elkaar niet, we luisterden naar elkaar.” De grootste reden dat deze scheiding nu noodzakelijk geacht is is naar mijn mening het gebrek aan communicatie en discussie tussen ROOD en het partijbestuur. Hierom denk ik dat het belangrijk is te kijken naar hoe ook andere meningen in de SP dan de partijlijn toch met de partijlijn overeenkomend kunnen worden. Discussieer met bijvoorbeeld groeperingen als het Marxistisch Forum over wat ze denken en welke delen van de ideeën wel rekening mee kan worden gehouden. Ook als een Wijzigingsvoorstel, motie of voorzitter een kleiner dan nodig deel van de stemmen behaalt is het belangrijk de feedback toch mee te nemen en te bediscussiëren.

Renske Leijten meldt ook na het vorige stuk “We deden het niet via de krant.”. Ik heb het even nagevraagd en bij het eerste nieuwsbericht in Nieuwsuur, had Nieuwsuur tegen beide partijen van tevoren gezegd dat de andere partij mee wilde werken en ging de ander hier daarom dan ook maar in mee, hiervoor was het allemaal intern gehouden, zo is uiteindelijk de bal gaan rollen. Ik zou zeggen dat vanwege de machtsposities die hier spelen misschien in het vervolg het partijbestuur voorzichtiger moet zijn met dingen over leden of oud-leden te zeggen en eerst met de partij zelf vragen of ze het overleg met de pers willen heroverwegen.

Op de partijraad is ook door oud-Kamerlid Henk van Gerven behoorlijk naar ROOD uitgehaald, hij zei: “Deze discussies brengen het socialisme niet dichterbij. Wat ik zo mis, is kameraadschap. Wat een geklets over stalinistische praktijken en god weet ik wat allemaal! Het is gewoon niet waar. Opbouwen, dat is wat we nodig hebben. Stop met het stoken in onze partij.”. Ik denk zelf dat deze discussies over hoe we het best met elkaar om kunnen gaan wel degelijk helpen, alleen zo kunnen we effectief samenwerken voor een socialistische toekomst waar we allemaal in geloven. Kameraadschap ondervind ik wel degelijk in beiden de SP en ROOD, ondanks deze conflicten hebben we nog altijd veel meer gemeen en streven we allen naar hetzelfde doel. wat betreft ”geklets over stalinistische praktijken dat gewoon niet waar is”, ook als het een grote overdrijving is of het door maar een deel van de leden wordt ondervonden denk ik dat het een geluid is waar je naar moet luisteren en mee moet overleggen hoe het wel beter kan, op een manier die iedereen goed vindt, leden royeren zonder eerst met hun te spreken of de jongerenorganisaties rekening stopzetten, de toegang tot de site blokkeren of het complete contact verbreken bouwt nergens naartoe.

Nadat de partijraad vanmiddag besloten heeft definitief de aanbevelingen van de commissie te volgen en dus ROOD en de SP te scheiden zullen we morgen op de ALV stemmen over het behouden van de lidmaatschaps-eis van de SP. Eerst was ik van mening dat dit belangrijk was voor het behouden van de oriëntatie op, en de samenwerking met de SP. Toch denk ik dat nu de SP ons officieel loslaat deze eis niet meer houdbaar is voor het voortbestaan van ROOD en we dus ook de SP en de eis van SP lidmaatschap los zullen moeten laten. Ondanks dit roep ik alle ROOD leden op nog steeds samen te werken met de SP naar een socialistische samenleving en hoop ik dat ook nieuwe ROOD leden zich alsnog ook bij de SP welkom zullen voelen en jonge SP leden hetzelfde denken over ROOD.